|
Küresel Isınma Nedir?
İnsanlar
tarafından atmosfere salınan gazların sera etkisi yaratması sonucunda dünya
yüzeyinde sıcaklığın artmasına küresel
ısınma deniyor.
Daha
ayrıntılı açıklamak gerekirse dünyanın yüzeyi güneş ışınları tarafından
ısıtılıyor. Dünya bu ışınları tekrar atmosfere yansıtıyor ama bazı ışınlar su
buharı, karbondioksit ve metan gazının dünyanın üzerinde oluşturduğu doğal bir
örtü tarafından tutuluyor. Bu da yeryüzünün yeterince sıcak kalmasını sağlıyor. Ama
son dönemlerde fosil yakıtların yakılması, ormansızlaşma, hızlı nüfus artışı ve
toplumlardaki tüketim eğiliminin artması gibi nedenlerle karbondioksit, metan
ve diazot monoksit gazların atmosferdeki yığılması artış gösterdi. Bilim
adamlarına göre iÅŸte bu artış küresel ısınmaya neden oluyor. 1860’tan günümüze
kadar tutulan kayıtlar, ortalama küresel sıcaklığın 0.5 ila 0.8 derece kadar
artığını gösteriyor.
Üstelik artık geri dönüşü olmayan bir noktaya yaklaşılıyor. Hiçbir önlem alınmazsa bu yüzyıl sonunda küresel
sıcaklığın ortalama 2 derece artacağı tahmin ediliyor.
Peki, bu sıcaklık artışı yani küresel
ısınma nelere yol açıyor, hayatımızı nasıl etkiliyor?
Dünya iklim
sisteminde değişikliklere neden olan küresel ısınmanın etkileri en yüksek
zirvelerden, okyanus derinliklerine, ekvatordan kutuplara kadar dünyanın her
yerinde hissediliyor. Kutuplardaki buzullar eriyor, deniz suyu seviyesi
yükseliyor ve kıyı kesimlerde toprak kayıpları artıyor. ÖrneÄŸin 1960’ların
sonlarından bu yana Kuzey Yarıküre’de kar örtüsünde yüzde 10’luk bir azalma
oldu. 20’inci yüzyıl boyunca deniz seviyelerinde de 10-25 cm arasında bir artış
olduğu saptandı. Küresel ısınmaya bağlı olarak dünyanın bazı bölgelerinde
kasırgalar, seller ve taşkınların şiddeti ve sıklığı artarken bazı bölgelerde
uzun süreli, şiddetli kuraklıklar ve çölleşme etkili oluyor. Kışın sıcaklıklar
artıyor, ilkbahar erken geliyor, sonbahar gecikiyor, hayvanların göç dönemleri
deÄŸiÅŸiyor. Yani iklimler deÄŸiÅŸiyor.
İşte bu
değişikliklere dayanamayan bitki ve hayvan türleri de ya azalıyor ya da tamamen
yok oluyor. Küresel ısınma insan
sağlığını da doğrudan etkiliyor. Bilim adamları, iklim değişikliklerinin
kalp, solunum yolu, bulaşıcı, alerjik ve bazı diğer hastalıkları
tetikleyebileceği görüşünde.
|